در سالهای اخیر صنعت گردشگری با گسترش روزافزون به یکی از موتورهای اصلی رشد اقتصاد دبی تبدیل شده و توانسته نقشی تعیینکننده در اقتصاد غیرنفتی این شیخنشین ایفا کند، اما پرسش کلیدی آن است که آیا دبی میتواند در سال ۲۰۲۶ در فضای پررقابت و پرریسک اقتصاد جهانی به توسعه این بخش ادامه دهد؟
به گزارش درنا ریپورت، دبی طی دهه گذشته بهطور مستمر در حال تنوع بخشی به اقتصاد خود از طریق قطع وابستگی به نفت و توسعه بخشهایی همچون خدمات و گردشگری بوده است. این تحول، بخشی از برنامههای کلان توسعه اقتصادی دولت امارات است که هدف آن ایجاد تنوع در منابع درآمدی، جذب سرمایهگذاری خارجی و ایجاد اشتغال پایدار است. در این راستا دبی در سالهای اخیر توانسته با بهرهگیری از مزیتهای جغرافیایی، زیرساختهای پیشرفته و برند قوی بینالمللی، گردشگری را به یکی از ستونهای اصلی رشد اقتصادی بازار خود تبدیل کند.
صنعت گردشگری دبی در یک نگاه
به گزارش دادههای رسمی اداره اقتصاد و گردشگری دبی، این شیخنشین در سال ۲۰۲۴ میلادی موفق شد با ثبت رکوردی جدیدی ۱۸ میلیون و ۷۲۰ هزار بازدیدکننده بینالمللی را به خود جذب کند. رقمی که ۹ درصد افزایش نسبت به سال قبل نشان میداد؛ این بیشترین تعداد گردشگران بینالمللی دبی از زمان شیوع کرونا تا کنون است.
آمارهای سال ۲۰۲۵ نیز نشان میدهد در نیمه نخست سال بیش از ۹ میلیون و ۸۸۰ هزار گردشگر بینالمللی وارد دبی شدهاند. آنگونه که اداره اقتصاد و گردگشری دبی اعلام کرده آمار گردشگران تا پایان اکتبر به بیش از ۱۵ میلیون و ۷۰۰ هزار نفر رسیده و دبی را در آستانه ثبت رکورد حضور حدود ۲۰ میلیون گردشگر قرار داده که رشد سالانه بیش از ۵ درصدی را نشان میدهد.
این دادهها، نشاندهنده روندی است که نهفقط بازگشت به سطوح پیشاز شیوع بیماری کرونا را تأیید میکند، بلکه رقابت دبی برای قرار گرفتن در فهرست سه مقصد برتر گردشگری جهان را نشان میدهد.
سهم اقتصادی و اشتغال گردشگری دبی
آنگونه که در گزارش شورای جهانی سفر و گردشگری (WTTC) آمده است، پیشبینی میشود در سال ۲۰۲۵ میلادی بخش گردشگری و سفر در سراسر امارات متحده عربی معادل ۲۶۷ میلیارد درهم امارات (معادل حدود ۷۲ میلیارد و ۸۰۰ میلیون دلار) به تولید ناخالص داخلی این کشور کمک کند و نزدیک به ۱۳ درصد از کل اقتصاد کشور را تشکیل دهد.
همچنین طبق دادههای این نهاد، صنعت گردشگری بیش از ۹۲۵ هزار شغل مستقیم و غیرمستقیم در امارات ایجاد خواهد کرد که افزایشی قابل توجه نسبت به سالهای قبل بهشمار میآید. در این میان، دبی بخش عمدهای از این تاثیر اقتصادی و اشتغالزایی را به خود اختصاص داده است، چرا که این شهر بهعنوان خط مقدم گردشگری امارات عمل میکند.
پیشبینی گردشگری دبی در سال ۲۰۲۶
تحلیلهای اقتصادی بانک «امارات NBD»، اقتصاد دبی در سال ۲۰۲۶ با رشد بیش از ۴ درصدی همراه خواهد بود که فراتر از متوسط جهانی پیشبینیشده و تحتتأثیر عملکرد قوی بخش گردشگری قرار دارد. این رشد اقتصادی در حالی رخ میدهد که بخشهای خدمات، تجارت، رویدادها و نمایشگاهها، همچنین سرمایهگذاری زیرساختی، همافزایی زیادی با گردشگری ایجاد کردهاند.
در ادامه این ارزیابی اشاره شده که نقش گردشگری در رشد اقتصادی دبی تنها به افزایش تعداد گردشگران محدود نمیشود، بلکه این بخش بهعنوان یک پیشران چندلایه عمل میکند که زنجیرهای از فعالیتهای اقتصادی را فعال نگه میدارد. افزایش ضریب اشغال هتلها، رشد درآمدهای خردهفروشی، رونق حملونقل هوایی و تقویت بخش خدمات شهری، همگی از پیامدهای مستقیم و غیرمستقیم رشد گردشگری هستند که به گفته تحلیلگران این بانک، سهم قابلتوجهی در حفظ شتاب اقتصاد غیرنفتی دبی در سال ۲۰۲۶ خواهند داشت.
از سوی دیگر بر اساس تحلیل روزنامه «The National» امارات، توسعه رویدادهای بینالمللی، نمایشگاهها و رویدادها در دبی، پیوند عمیقی میان گردشگری و بخش خدمات ایجاد کرده است. این همافزایی موجب شده است تا گردشگری تجاری و سازمانی، در کنار گردشگری تفریحی، به یکی از پایدارترین منابع درآمدی دبی تبدیل شود؛ بهویژه آنکه زیرساختهای نمایشگاهی، مراکز همایش و حملونقل شهری در سالهای اخیر با سرمایهگذاریهای گسترده ارتقا یافتهاند و ظرفیت میزبانی رویدادهای بزرگ جهانی را افزایش دادهاند.
در همین حال، گزارش بانک «امارات NBD» میافزاید: سرمایهگذاریهای مستمر دولت دبی در زیرساختهای شهری، فرودگاهی و دیجیتال، ریسکهای رشد اقتصادی در سال ۲۰۲۶ را کاهش داده و چشمانداز گردشگری را باثباتتر کرده است. تحلیلگران این بانک معتقدند که تنوعبخشی به بازارهای هدف گردشگری، تمرکز بر گردشگران با قدرت خرید بالاتر و توسعه تجربههای جدید سفر، میتواند اثر نوسانات اقتصاد جهانی را تا حدی خنثی کند و جایگاه گردشگری را بهعنوان یکی از ستونهای اصلی رشد اقتصادی دبی در سال ۲۰۲۶ تثبیت سازد.
تحولات ساختاری در صنعت گردشگری دبی در سال پیش رو
با این وجود شرایط توسعه صنعت توریسم دبی در سال ۲۰۲۶ همچنان متکی به چند روند کلیدی از جمله «توسعه زیرساختهای حملونقل»، «تقویم گردشگری و رویدادهای تجاری و نمایشگاهی» و «بهرهگیری از فناوری و نوآوری در گردشگری» است که در ادامه به بررسی هر یک از این عوامل خواهیم پرداخت.
توسعه زیرساختهای حملونقل و ورود گردشگران
به گزارش «رویترز»، دبی در حال توسعه شبکه حملونقل هوایی و ارتباطات بینالمللی از جمله افزایش ظرفیت فرودگاهها و مسیرهای پروازی جدید است. افزون بر این، برنامههای توسعهی زیرساختی در بودجه ۲۰۲۶ تا ۲۰۲۸ تأیید شده که نیمی از آن به بخش زیرساختهای حیاتی اختصاص یافته است و مستقیم یا غیرمستقیم بخش گردشگری را پشتیبانی میکند.
همچنین آنگونه که «The Times of India» گزارش داده، پروازهای مستقیم جدید، مانند مسیر دبی –هلسینکی که از پاییز ۲۰۲۶ راهاندازی میشود، نه تنها اتصال دبی به بازارهای جدید گردشگری را بهبود میبخشد، بلکه ارتباطات تجاری و اقتصادی با اروپا را گسترش میدهد.
تقویم گردشگری رویدادهای تجاری و نمایشگاهی
برگزاری نمایشگاهها، همایشهای جهانی، رویدادهای فرهنگی و مسابقات ورزشی، نقش کلیدی در جذب گردشگر دارد. این رویدادها نهتنها به ورودی گردشگران کمک میکنند، بلکه کسبوکارهای مرتبط با خدمات، تجارت و هتلداری را هم رشد میدهند. دبی، با استفاده از ظرفیت شهر برای رویدادهای بزرگ، توانسته سهم خود را در بازار گردشگری جهانی افزایش دهد، موضوعی که مقامات رسمی بارها به آن اشاره کردهاند.
نقش فناوری و نوآوری در تجربه گردشگری
ادغام فناوری در گردشگری، از سیستمهای بیومتریک برای چکاین سریع هتلها تا برنامههای مدیریت تجربه گردشگران، بخشی از رویکرد مدرن دبی در خلق ارزش افزوده است که مقامات رسمی بهعنوان بخشی از برنامههای توسعه یاد میکنند. همچنین سرمایهگذاری در تجربه گردشگری دیجیتال و مارکتینگ جهانی، موقعیت برند دبی را تقویت کرده است.
فرصتهای سرمایهگذاری و بخش خصوصی
آنگونه که «Gulf Today» گزارش داده، دولت امارات هدفگذاری کرده در چارچوب استراتژی ملی گردشگری امارات ۲۰۳۱ سالانه بیش از ۴۰ میلیون مهمان هتل جذب کند و در همین راستا، بیش از ۱۰۰ میلیارد درهم سرمایهگذاری جدید در بخش گردشگری را به اقتصاد کشور وارد کند. این سیاستها، هتلداری و توسعه اقامتگاهها را به مهمترین محور جذب سرمایه در دبی تبدیل کرده است؛ بهویژه در بخش هتلهای لوکس، متوسط، بوتیک و اقامتگاههای موضوعی که هم برای گردشگران تفریحی و هم تجاری طراحی میشوند و فرصتهای گستردهای برای مشارکت بخش خصوصی فراهم میکنند.
به گزارش «Middle East Briefing»، دبی توانسته تا پایان سال گذشته هزاران اتاق جدید به ظرفیت هتلهای خود بیافزاید. برنامه توسعه زیرساختهای اقامتی تا سال ۲۰۲۷ ادامه خواهد داشت. این روند، علاوه بر توسعه پروژههای جدید، نیاز گستردهای به بازسازی، نوسازی و ارتقای هتلهای موجود ایجاد کرده است؛ موضوعی که برای شرکتهای بینالمللی مدیریت هتل، سرمایهگذاران املاک گردشگری و صندوقهای سرمایهگذاری، بازاری پایدار و سودآور فراهم میکند.
رشد تعداد گردشگران باعث افزایش تقاضا برای خدمات غذا و تجربههای فرهنگی منحصربهفرد شده است. رستورانهای موضوعی، برندهای بینالمللی غذا، فستیوالهای خوراک و فضاهای تجربهمحور به یکی از سریعترین حوزههای رشد سرمایهگذاری در دبی تبدیل شدهاند. این بخش نهتنها به گردشگران خدمات میدهد، بلکه در تقویت هویت فرهنگی و افزایش مدت اقامت مسافران نیز نقش کلیدی ایفا میکند.
بر اساس گزارش «مرکز تجارت جهانی دبی»، صنعت نشستها، کنفرانسها، نمایشگاهها و سفرهای انگیزشی (MICE) یکی از سودآورترین شاخههای گردشگری دبی است، زیرا گردشگران تجاری هزینهکرد بالاتری دارند و مدت اقامت آنها طولانیتر است. توسعه مراکز همایش، خدمات مدیریت رویداد، فناوریهای نمایشگاهی و هتلهای تخصصی MICE، فرصتهای سرمایهگذاری با بازده بالا برای بخش خصوصی ایجاد کرده است.
توریسم درمانی یکی دیگر از عرصههای در حال توسعه صنعت گردشگری دبی محسوب میشود. به گزارش رسمی «Dubai Health Authority»، تنها در سال ۲۰۲۳ بیش از ۶۹۱ هزار گردشگر پزشکی وارد دبی شدهاند و مجموع هزینههای آنان از ۱ میلیارد درهم فراتر رفته است. این آمار نشان میدهد که گردشگری سلامت و پزشکی به یکی از پیشرانهای جدید اقتصاد گردشگری دبی تبدیل شده است. همکاری میان نهادهای درمانی، سرمایهگذاران و بخش گردشگری، زمینه توسعه کلینیکهای تخصصی، بستههای درمانی–تفریحی و خدمات پزشکی بینالمللی را فراهم کرده و چشماندازی پایدار برای رشد این بازار در سالهای آینده ایجاد کرده است.
چالشها و ریسکهای پیشروی تویسم دبی
صنعت گردشگری دبی با وجود چشمانداز مثبت با چالشهای مختلفی مواجه است، از جمله:
- رقابت جهانی و فشارهای اقتصادی: دبی در حال رقابت با مقصدهایی مانند اروپا، آسیا و آمریکا است که ممکن است رقابت جذب گردشگر را دشوارتر کند، بهویژه در صورت تغییرات در سیاستهای مسافرتی یا فشارهای اقتصادی جهانی.
- بازارهای هدف متغیر: بازگشت کامل بازارهای آسیایی و چین، بخش مهمی از تقاضای گردشگری را تشکیل میدهد. هرگونه تغییرات در سیاستهای سفر یا اقتصادی این کشورها میتواند رشد گردشگری را تحتتأثیر قرار دهد.
- استمرار سرمایهگذاری زیرساختی: پروژههای بزرگ مانند گسترش فرودگاهها، هتلها و مجتمعات تفریحی نیازمند سرمایهگذاری پایدار، نیروی کار متخصص و مدیریت دقیق هستند تا از بروز نقاط ضعف در بهرهوری اقتصادی جلوگیری شود.
در مجموع مبتوان گفن در ابتدای سال ۲۰۲۶، گردشگری بهوضوح یکی از محرکهای کلیدی اقتصاد دبی است، بهگونهای که به رشد اقتصادی، جذب سرمایهگذاری و اشتغالزایی کمک میکند. آمار رسمی نشاندهنده رشد مداوم ورود گردشگران و سهم قابل توجه این بخش در تولید ناخالص داخلی است، در حالی که پیشبینیها از ادامه روند رو به رشد نیز حکایت دارند.
در آینده، تلفیق سرمایهگذاری هوشمند، توسعه زیرساختی، تنوعسازی خدمات گردشگری و بهرهگیری از فرصتهای جهانی مانند روادید مشترک منطقهای، میتواند دبی را در سطح برجستهترین مقاصد گردشگری جهان تثبیت کند؛ موقعیتی که نهفقط بهنفع اقتصاد محلی است، بلکه برای سرمایهگذاران جهانی نیز فرصتهای ارزشمندی فراهم میآورد.
انتهای پیام/
